10:08 / 05-10-2009 ის, რაც საქართველოზე ანგარიშში არ შევიდა The New York Times ბერლინი - 2008 წლის აგვისტოს რუსულ-ქართული ომით პოლიტიკური კონფლიქტი არ დასრულებულა: არსებობს რეალური შესაძლებლობა იმისა, რომ ეს კონფლიქტი ნებისმიერ დროს შეიარაღებულ კონფრონტაციად იქცეს. ამ კვირას ევროპის კავშირის ფაქტების დამდგენი დამოუკიდებელი მისიის ანგარიშმა, რომლის წევრი მეც ვიყავი და რომელსაც კონფლიქტის სათავე და მიზეზები უნდა შეესწავლა, გავრცელებული თვალსაზრისი დაადასტურა - ომის დაწყებაზე პასუხისმგებლობა საქართველოს პრეზიდენტს მიხეილ სააკაშვილს ეკისრება, ხოლო იმ პოლიტიკური ზეწოლის ესკალაციისთვის, რომელმაც ვითარება შეირაღებულ დაპირისპირებამდე მიიყვანა, რუსეთი თანაბრადაა პასუხისმგებელი. მაგრამ ანგარიშს მნიშვნელოვანი ხარვეზი ჰქონდა. მან საერთოდ ვერ შესძლო კონფლიქტამდე, კონფლიქტის დროსა და მის შემდეგ იმ გადამწყვეტი როლის გაანალიზება, რომელიც ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა შეასრულა. მხოლოდ პრეზიდენტ ჯორჯ ბუშის, საქართველოს პოლიტიკისა და მისი მარცხის შეფასება შესძლებს ომის საწყისების ახსნას, ევროკავშირსა და პრეზიდენტ ობამას დაეხმარება საქართველოსა და რუსეთის მიმართ ახალი პოლიტიკის ფორმირებაში. თავისი პრეზიდენტობის დასაწყისში, პრეზიდენტმა ბუშმა საქართველოსთან დაკავშირებით ბევრი თვალსაზრისით პრეზიდენტ კლინტონის პოლიტიკა განაგრძო - დაეთანხმა საქართველოს დასავლურ ორიენტაციას, უარი სთქვა “ახლო საზღვარგარეთში” რუსეთის გავლენის სფეროების არსებობის აღიარებაზე, მხარი დაუჭირა ნატო-ში საქართველოს სწრაფვას და საქართველო-ამერიკისა და დასავლეთის უსაფრთხოებისა და ენერგეტიკული ინტერესებისათვის მნიშვნელოვნად მიიჩნია. მაგრამ 9 სექტემბრის შემდეგ, პრეზიდენტმა ბუშმა საქართველოსთან დაკავშირებული პოლიტიკა შეცვალა და ორი ისეთი ელემენტი შემოიტანა, რომელიც სერიოზულ სტრატეგიულ ხარვეზად იქცა. ბუშმა საქართველო თავის პარტნიორად არა მხოლოდ “ტერორის წინააღმდეგ” მიმდინარე ომში აღიარა, არამედ მიხეილ სააკაშვილი და საქართველო “დემოკრატიის გავრცელების” ცენტრალურ ელემენტად გამოაცხადა. 2005 წელს, თბილისში ბუშმა სააკაშვილის საქართველოს “თავისუფლების შუქურა” უწოდა. მიუხედავად იმისა, რომ ბუში სულ უფრო ხვდებოდა კრემლის დახმარების საჭიროებას ირანთან და ამერიკის სხვა ინტერესებთან დაკავშირებით, ის შეერთებული შტატების საგარეო პოლიტიკისთვის საქართველოს გაზვიადებული მნიშვნელობის ტყვედ რჩებოდა. ბუშის ადმინისტრაციის მაღალჩინოსნები ამტკიცებდნენ, რომ ისინი აფრთხილებდნენ სააკაშვილს რუსეთის წინააღმდეგ ძალის გამოყენების შესახებ, მაგრამ იმის გამო, რომ საქართველოს პრეზიდენტს ესოდენ დიდი იდეოლოგიური მნიშვნელობა მიენიჭა, ბუშს საჯაროდ მისი გაფრთხილება და როგორც აღმოჩნდა, შეჩერებაც აღარ შეეძლო. იმის გამო, რომ სააკაშვილი წარმატებაზე ამდენად დამოკიდებული გახდა, შეერთებულმა შტატებმა დაკარგა ის პოლიტიკური გავლენა, რომელიც მას შეაჩერებდა. 7 აგვისტოს როდესაც ომი დაიწყო, პრეზიდენტმა ბუშმა ნებისმიერ სამხედრო ქმედებაზე უარი განაცხადა და სანაცვლოდ საფრანგეთის პრეზიდენტს ნიკოლა სარკოზის, რომელსაც იმ დროს ევროკავშირის პრეზიდენტის პოსტი ეკავა, დაზავების მოხერხება სთხოვა. ეს ნაბიჯიც სტრატეგიული შეცდომა იყო: მხოლოდ შეერთებული შტატები ფლობდა ისეთ გავლენას, რომელსაც შეეძლო მოლაპარაკებოდა რუსეთს და სერიოზული სამშვიდობო შეთანხმებისთვის მიეღწია. სარკოზი ომის შეჩერებისთვის ნამდვილად იმსახურებს პატივისცემას, მაგრამ ის იძულებული იყო დასთანხმებოდა რუსეთის მიერ წაყენებულ მძიმე პირობებს. მას შემდეგ ევროკავშირი იძულებულია ჩაყლაპოს რუსეთის მიერ საზავო შეთანხმების მუდმივი დარღვევა. შესაბამისად ბუშის პოლიტიკის მარცხი უფრო იმაში მდგომარეობდა, რომ არაფერს აკეთებდა, ვიდრე იმაში რომ ცუდს აკეთებდა: მან არ გააჩერა სააკაშვილი და სათავეში არ ჩაუდგა მშვიდობიან მოწესრიგებას. დღეს, როდესაც რუსეთმა საერთაშორისო სამშვიდობო მისიებისთვის ვადის გაგრძელებაზე უარი სთქვა, შეერთებულ შტატებს საქართველოს კონფლიქტში ჩართვის ერთადერთი პოლიტიკური ელემენტი დარჩა, ეს აშშ-საქართველოს სტრატეგიული პარტნიორობის შეთანხმება და ქართული ჯარის აღდგენაა, რაც კონფლიქტის გადაწყვეტას ძნელად თუ შეუწყობს ხელს. გადაუდებლად საჭიროა აშშ-ის ქართული პოლიტიკისა და დიპლომატიის გადაფასება. ობამას ადმინისტრაცია ევროკავშირის მაგალითს უნდა გაჰყვეს და უნდა შექმნას საკუთარი საგამოძიებო კომისია, არა მხოლოდ იმისთვის რომ ევროკავშირის ანგარიშში დარჩენილი ლაკუნები ამოავსოს, არამედ იმისთვისაც, რომ საქართველოსთან დაკავშირებით ჩამოაყალიბოს ახალი დაბალანსებული პოლიტიკა, ისეთი, რომელიც აშშ-რუსეთის ურთიერთობათა “გადატვირთვის” პროცესს გაითვალისწინებს. იორგ ჰიმელრაიხი ForeignPress
ხალხს კი არა, არამედ მასას... მასა კი ბრმა და ბრიყვია, ჩემო დიტო